تقريرات برهانهاي صديقين - اثبات وجود واجب از راه اثبات حمل واجب بالذات بر «هر چه ممكن العدم نيست»
5 بازدید
موضوع: اخلاق و عرفان

موضوع : تقريرات برهانهاي صديقين - اثبات وجود واجب از راه اثبات حمل واجب بالذات بر «هر چه ممكن العدم نيست»

 كلمات كليدي: اثبات خدا - برهان صديقين - واجب الوجود بالذات

«1» = (هر چه «ممكن العدم نيست»، «واجب الوجود بالذات» است)؛ زيرا اگر افراد موضوع چنين گزاره‌اي واجب الوجود بالذات نباشند؛ پس بايد حدّ أقلّ «برخي از آنها، امكان عدم داشته باشند»؛ يعني بايد درست باشد كه «برخي از آنچه ممكن العدم نيست، ممكن العدم است» اما چنين گزاره‌اي آشكارا تناقض دارد؛ چون چنين افرادي هم بنا بر وصف عنواني موضوع بايد ممكن العدم نباشند، و هم طبق فرض بايد ممكن العدم باشند؛ و اين آشكارا تناقض است؛ و تناقض محال و باطل است؛ پس نمي‌توان خلاف مدعا را درست دانست؛ پس درست است كه «1» = (هر چه «ممكن العدم نيست»، «واجب الوجود بالذات» است).

و وقتي درستي گزاره‌ي «1» ثابت شد، بايد عكس مستوي آن هم درست باشد؛ پس درست است كه «2» = (برخي «واجب الوجود بالذات»، ‌اين چنين است كه «ممكن العدم نيست»)؛ و وقتي گزاره‌ي «2» درست بود، بايد درست باشد كه افراد موضوع گزاره‌ي «2» معدوم نيستند؛ چون اگر معدوم باشند حتماً «ممكن العدم» هم خواهند بود، و اين خلاف فرض درستي گزاره‌ي «2» است؛ بنابراين افراد موضوع گزاره‌ي «2» حتماً موجودند؛ پس اجمالا درست است كه «واجب الوجود بالذات، موجود است» و اين همان مطلوب ما است. 

حسين عشاقي